Serwis używa plików cookies, aby mógł lepiej spełniać Państwa oczekiwania. Podczas korzystania z serwisu pliki te są zapisywane w pamięci urządzenia. Zapisywanie plików cookies można zablokować, zmieniając ustawienia przeglądarki. Więcej o plikach cookies możesz przeczytać tutaj.

Autorzy więcej

Reżim społecznych zamówień publicznych

Już Margaret Thatcher mówiła, iż: „chcemy społeczeństwa, w którym ludzie mogą swobodnie dokonywać wyborów, popełniać błędy, być hojni i współczujący. To jest to, co mamy na myśli mówiąc społeczeństwo moralne; nie społeczeństwa w którym państwo odpowiada za wszystko, ale nikt nie odpowiada za państwo”. Cytat żelaznej damy można implementować w różny sposób, ja go przytoczyłam w związku z aspektem przepisów regulujących społeczne zamówienia publiczne. A więc przepisów unijnych, a w nich dyrektywa 2014/24/UE z dnia 26 lutego 2014r. w sprawie zamówień publicznych, która to znacznie poszerza możliwości stosowania istniejących norm społecznych i nadaje nowe instrumenty pozwalające promować poprzez zamówienia publiczne włączenie społeczne. Opiszę je pokrótce, gdyż najważniejsze jest implementacji ich w nasze prawo krajowe. I tak większość z nich została wdrożona do przepisów krajowych.

Reżim społecznych zamówień publicznych

Już Margaret  Thatcher mówiła, iż: „chcemy społeczeństwa, w którym ludzie mogą swobodnie dokonywać wyborów, popełniać błędy, być hojni i współczujący. To jest to, co mamy na myśli mówiąc społeczeństwo moralne; nie społeczeństwa w którym państwo odpowiada za wszystko, ale nikt nie odpowiada za państwo”.

Cytat żelaznej damy można implementować w różny sposób, ja go przytoczyłam w związku z aspektem przepisów regulujących społeczne zamówienia publiczne. A więc przepisów unijnych, a w nich dyrektywa 2014/24/UE z dnia 26 lutego 2014r. w sprawie zamówień publicznych, która to znacznie poszerza możliwości stosowania istniejących norm społecznych i nadaje nowe instrumenty pozwalające promować poprzez zamówienia publiczne włączenie społeczne. Opiszę je pokrótce, gdyż najważniejsze jest implementacji ich w nasze prawo krajowe. I tak większość z nich została wdrożona do przepisów krajowych.

Generalna zasada jaka obowiązuje w dyrektywie to umożliwienie państwom z Unii Europejskiej wspierania w ramach zamówień publicznych podmiotów prowadzących integrację osób zagrożonych wykluczeniem społecznym poprzez aktywny udział tych osób w rynku pracy. Zgodnie z duchem przepisów unijnych to ,,Zatrudnienie i praca stanowią kluczowe elementy gwarantujące wszystkim równe szanse i przyczyniające się do integracji społeczeństwa, czyli zakłady pracy chronionej i inne formy społecznej działalności gospodarczej mających głównie na celu wspieranie społecznej i zawodowej integracji lub reintegracji osób niepełnosprawnych i znajdujących się w niekorzystnej sytuacji, takich jak bezrobotni, członkowie znajdujących się w niekorzystnej sytuacji mniejszości lub grup w inny sposób społecznie marginalizowanych mają odegrać znaczącą rolę w całym procesie zamówień publicznych.

Nowa dyrektywa klasyczna oprócz tzw. zamówień zastrzeżonych, przewiduje również reżimu zamówień zastrzeżonych na usługi społeczne, zdrowotne i kulturalne. Następuje ograniczenie wyłącznia do określonych usług zdrowotnych i społecznych oraz usług powiązanych, określonych usług edukacyjnych i szkoleniowych, usług związanych z bibliotekami, archiwami, muzeami i innych usług kulturalnych, usług sportowych oraz usług na rzecz prywatnych gospodarstw domowych.

Zamawiający będzie mógł przewidzieć możliwość określania w specyfikacji technicznej, kryteriach udzielenia zamówienia oraz w warunkach realizacji zamówienia wymogu posiadania określonej etykiety społecznej jako przykładowego środka dowodowego na to, że roboty budowlane, dostawy lub usługi spełniają wymagane przez zamawiającego cechy społeczne, o ile wymogi dotyczące danej etykiety są związane z przedmiotem zamówienia - na przykład z opisem produktu i jego prezentacją.

Zupełnie nowe uregulowanie powstało dotyczące zasady podjęcia przez państwa unijne odpowiednich środków służących zapewnieniu, by przy realizacji zamówień publicznych wykonawcy przestrzegali mających zastosowanie obowiązków między innymi w dziedzinie prawa socjalnego i prawa pracy, ustanowionych w przepisach unijnych, krajowych, układach zbiorowych bądź w przepisach międzynarodowego prawa socjalnego i międzynarodowego prawa pracy. Zamawiający wyklucza danego wykonawcę z udziału w postępowaniu o udzielenie zamówienia, gdy stwierdzi – po weryfikacji przeprowadzonej – lub gdy w inny sposób zdobyły informację, że w stosunku do tego wykonawcy wydany został prawomocny wyrok z powodu dopuszczenia się m. in : pracy dzieci i innych form handlu ludźmi.

Będzie można wykluczyć wykonawcę z udziału w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego, jeżeli zamawiający dowie się, że ten wykonawca naruszył obowiązki dotyczące płatności podatków lub opłacenia składek na ubezpieczenie społeczne, i jeżeli ustalono to w drodze ostatecznego i wiążącego orzeczenia sądowego lub decyzji administracyjnej, zgodnie z przepisami prawa kraju, w którym wykonawca ten ma siedzibę, lub zgodnie z przepisami prawa państwa unijnego instytucji zamawiającej. 

Zamawiający może określić szczególne warunki związane z realizacją zamówienia dotyczące aspektów społecznych lub związanych z zatrudnieniem, pod warunkiem że są one powiązane z przedmiotem zamówienia. Kryteria brane pod uwagę w przypadku zastosowania kryterium oferty najkorzystniejszej ekonomicznie, obejmującej najlepszą relację jakości do ceny, mogą dotyczyć aspektów społecznych związanych z przedmiotem danego zamówienia publicznego takich jak dostępność, projektowanie dla wszystkich użytkowników oraz cechy społeczne. Na przykład takie kryteria lub warunki mogą odnosić się m.in. do zatrudniania osób długo poszukujących pracy, czy wdrożenia działań szkoleniowych dla bezrobotnych lub ludzi młodych w trakcie wykonania zamówienia, które ma zostać udzielone. W specyfikacjach technicznych instytucje zamawiające mogą umieścić takie wymogi społeczne, które bezpośrednio charakteryzują dany produkt lub daną usługę – są to np. dostępność dla osób niepełnosprawnych lub projektowanie dla wszystkich użytkowników”.

By lepiej uwzględniać kwestie społeczne w postępowaniach o udzielanie zamówień, instytucje zamawiające powinny mieć możliwość stosowania kryteriów udzielenia zamówienia lub warunków realizacji zamówienia w odniesieniu do robót budowlanych, dostaw lub usług, które mają być zrealizowane na podstawie zamówienia publicznego, we wszystkich aspektach i na każdym etapie cyklu życia tych robót, dostaw lub usług, począwszy od wydobycia surowców przeznaczonych dla danego produktu aż po etap jego utylizacji, łącznie z czynnikami związanymi z konkretnym procesem produkcyjnym, dostarczeniem lub obrotem i jego warunkami w odniesieniu do tych robót budowlanych, dostaw lub usług, bądź też z konkretnym procesem na późniejszym etapie ich cyklu życia, nawet jeśli te czynniki nie są ich istotnym elementem.

Obecnie w naszym prawie krajowym wystąpią następujące kwestie społeczne w przepisach (wymienię najważniejsze z nich):

Art. 22 ust. 2 

otrzymał brzmienie: „2. Zamawiający może zastrzec w ogłoszeniu o zamówieniu, że o udzielenie zamówienia mogą ubiegać się wyłącznie zakłady pracy chronionej lub wykonawcy, których głównym celem, lub głównym celem ich wyodrębnionych organizacyjnie jednostek, które będą realizowały zamówienie, jest społeczna i zawodowa integracja osób będących członkami grup społecznie marginalizowanych, w szczególności osób: 1) niepełnosprawnych w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2011 r. Nr 127, poz. 721, z późn. zm. 4) ); 2) bezrobotnych w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2015 r. poz. 149, z późn. zm.5) ); 3) pozbawionych wolności lub osób zwalnianych z zakładów karnych w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny wykonawczy (Dz. U. Nr 90, poz. 557, z późn. zm.6) ), mających trudności w integracji ze środowiskiem; 4) z zaburzeniami psychicznymi w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego (Dz. U. z 2011 r. Nr 231, poz. 1375 oraz z 2015 r. poz. 1916); 5) bezdomnych w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2015 r. poz. 163, z późn. zm.7) ); 6) które uzyskały w Rzeczypospolitej Polskiej status uchodźcy lub ochronę uzupełniającą, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej 7) do 30. roku życia oraz po ukończeniu 50. roku życia, posiadających status osoby poszukującej pracy, bez zatrudnienia; 8) będących członkami mniejszości znajdującej się w niekorzystnej sytuacji, w szczególności będących członkami mniejszości narodowych i etnicznych w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 stycznia 2005 r. o mniejszościach narodowych i etnicznych oraz o języku regionalnym (Dz. U. z 2015 r. poz. 573) lub 9) będących członkami grup w inny sposób społecznie marginalizowanych.”, d) po ust. 2 dodaje się ust. 2a w brzmieniu: „2a. Zamawiający określa minimalny procentowy wskaźnik zatrudnienia osób należących do jednej lub więcej kategorii, o których mowa w ust. 2, nie mniejszy niż 30%, osób zatrudnionych przez zakłady pracy chronionej lub wykonawców albo ich jednostki, o których mowa w ust. 2.”, e) uchyla się ust. 3–5;

Art. 29 ust. 4 

w ust. 4: – otrzymuje brzmienie: „Zamawiający może określić w opisie przedmiotu zamówienia wymagania związane z realizacją zamówienia, które mogą obejmować aspekty gospodarcze, środowiskowe, społeczne, związane z innowacyjnością lub zatrudnieniem, w szczególności dotyczące:”, – pkt 1 otrzymuje brzmienie: „1) zatrudnienia osób: a) bezrobotnych, o których mowa w przepisach o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, b) młodocianych, o których mowa w przepisach prawa pracy, w celu przygotowania zawodowego, c) niepełnosprawnych, o których mowa w przepisach o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, d) innych niż określone w lit. a, b lub c, o których mowa w przepisach o zatrudnieniu socjalnym lub we właściwych przepisach państw 10) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2014 r. poz. 1662 oraz z 2015 r. poz. 1066, 1220, 1224, 1240 i 1268. – 40 – członkowskich Unii Europejskiej lub Europejskiego Obszaru Gospodarczego;”, – uchyla się pkt 2–4, d) dodaje się ust. 5 i 6 w brzmieniu: „5. W przypadku zamówień przeznaczonych do użytku osób fizycznych, w tym pracowników zamawiającego, opis przedmiotu zamówienia sporządza się z uwzględnieniem wymagań w zakresie dostępności dla osób niepełnosprawnych lub projektowania z przeznaczeniem dla wszystkich użytkowników. 6. W przypadku gdy wymagania, o których mowa w ust. 5, wynikają z aktu prawa Unii Europejskiej, przedmiot zamówienia, w zakresie zapewnienia dostępności dla wszystkich użytkowników, opisuje się przez odesłanie do tego aktu.”

Art. 30

dodaje się ust. 8 i 9 w brzmieniu: „8. W przypadku zamówień na roboty budowlane zamawiający określa w opisie przedmiotu zamówienia wymagane cechy materiału, produktu lub usługi, odpowiadające przeznaczeniu zamierzonemu przez zamawiającego, w szczególności: 1) powinien wymagać, adekwatnie do przedmiotu zamówienia, dostosowania projektu do potrzeb wszystkich użytkowników, w tym zapewnienia dostępności dla osób niepełnosprawnych; 2) może wymagać: a) określonych poziomów oddziaływania na środowisko i klimat, b) certyfikatu zgodności lub deklaracji zgodności, c) określonej wydajności, bezpieczeństwa lub wymiarów, w tym procedur dotyczących zapewnienia jakości, d) określonej terminologii, symboli, testów i metod testowania, e) określonego opakowania i oznakowania, f) instrukcji użytkowania, g) procesów i metod produkcji na każdym etapie cyklu życia obiektów budowlanych, – 43 – h) określonych zasad dotyczących projektowania i kosztorysowania, i) warunków testowania, kontroli i odbioru obiektów budowlanych, j) metod i technik budowy, k) wszelkich pozostałych warunków technicznych. 9. W przypadku zamówień na dostawy lub usługi, zamawiający określa w opisie przedmiotu zamówienia wymagane cechy produktu lub usługi, w szczególności: 1) powinien wymagać, adekwatnie do przedmiotu zamówienia, dostosowania projektu do potrzeb wszystkich użytkowników, w tym zapewnienia dostępności dla osób niepełnosprawnych; 2) może wymagać: a) posiadania przez dostawę lub usługę cech, o których mowa w ust. 8 pkt 2 lit. a, b oraz d–f i h, b) określonych poziomów jakości, c) określonej wydajności, przeznaczenia produktu, bezpieczeństwa lub wymiarów, w tym wymagań odnoszących się do produktu w zakresie nazwy, pod jaką produkt jest sprzedawany, d) procesów i metod produkcji na każdym etapie cyklu życia dostawy lub usługi oraz procedury oceny zgodności.”; 41) po art. 30 dodaje się art. 30a i art. 30b w brzmieniu: „Art. 30a. 1. W przypadku zamówień o szczególnych cechach, zamawiający może wskazać w opisie przedmiotu zamówienia w kryteriach oceny ofert lub w warunkach realizacji zamówienia określone oznakowanie, jeżeli spełnione są łącznie następujące warunki: 1) wymagania dotyczące oznakowania dotyczą wyłącznie kryteriów, które są związane z przedmiotem zamówienia, i są odpowiednie dla określenia cech robót budowlanych, dostaw lub usług będących przedmiotem tego zamówienia; 2) wymagania dotyczące oznakowania są oparte na obiektywnie możliwych do sprawdzenia i niedyskryminacyjnych kryteriach; 3) warunki przyznawania oznakowania są przyjmowane w drodze otwartej i przejrzystej procedury, w której mogą uczestniczyć wszystkie zainteresowane podmioty, w tym podmioty należące do administracji publicznej, konsumenci, partnerzy społeczni, producenci, dystrybutorzy oraz organizacje pozarządowe; – 44 – 4) oznakowania są dostępne dla wszystkich zainteresowanych stron; 5) wymagania dotyczące oznakowania są określane przez podmiot trzeci, na który wykonawca ubiegający się o oznakowanie nie może wywierać decydującego wpływu.

Art. 36 ust. 2 pkt 9 

otrzymuje brzmienie: „9) w przypadku gdy zamawiający przewiduje wymagania, o których mowa w art. 29 ust. 5, określenie w szczególności: a) liczby i okresu wymaganego zatrudnienia osób, których dotyczą te wymagania, b) uprawnienia zamawiającego w zakresie kontroli spełniania przez wykonawcę wymagań, o których mowa w art. 29 ust. 3a, oraz sankcji z tytułu niespełnienia tych wymagań;”,

Art. 90 a) ust. 1 

w ust. 1: – otrzymuje brzmienie: „Jeżeli zaoferowana cena lub koszt, lub ich istotne części składowe, wydają się rażąco niskie w stosunku do przedmiotu zamówienia i budzą wątpliwości zamawiającego co do możliwości wykonania przedmiotu zamówienia zgodnie z wymaganiami określonymi przez zamawiającego lub wynikającymi z odrębnych przepisów, w szczególności cena całkowita oferty jest niższa o co najmniej 30% od średniej arytmetycznej cen wszystkich złożonych ofert, zamawiający zwraca się o udzielenie wyjaśnień, w tym złożenie dowodów, dotyczących wyliczenia ceny lub kosztu, w szczególności w zakresie:”, – dodaje się pkt 3–5 w brzmieniu: „3) wynikającym z przepisów prawa pracy, w szczególności o minimalnym wynagrodzeniu za pracę i przepisów zabezpieczenia społecznego, obowiązujących w miejscu, w którym realizowane jest zamówienie; 4) wynikającym z przepisów prawa ochrony środowiska; 5) powierzenia wykonania części zamówienia podwykonawcy.”

Zachęcam instytucje zamawiające do stosowania klauzul społecznych, bo wiadomo, że zamawiający może, a dla lepszego ich zastosowania - stosowałabym dla tych zamawiających np. przez Urząd Zamówień Publicznych jakiś nagród i wyróżnień, wtedy zapewne cieszyłyby się większym powodzeniem. Moja głowa jest pełna pomysłów, także zachęcam zamawiających do doradztwa, gdyż zamówienia publiczne to moja pasja i znam się na nich jak pan Marek Trela na koniach :)

*powyższy artykuł powstał ze strony UZP, dyrektywy unijnej i projektu ustawy Pzp na stronie sejmowej. 

Justyna Cienka

ZamówieniaPubliczne - https://www.mpolska24.pl/blog/zamowieniapubliczne

W zamówieniach publicznych pływam jak ryba w wodzie. Posiadam ponad szesnastoletnie doświadczenie. Moją mocną stroną jest solidna znajomość ustawy Prawo zamówień publicznych i aktów wykonawczych. Obecnie prowadzę firmę pod nazwą Innowacje w przetargu – Justyna Cienka, która daje mi dużo satysfakcji, gdzie moje doświadczenie mogę przekazać odpowiednim służbom od zamówień publicznych. Jestem i będę zawsze osobą innowacyjną, która nakierowuje innych w sposób prawidłowy i oczywiście zgodny z obowiązującymi przepisami prawa, aby ich jednostki czy firmy rozwijały się odpowiednio. Warto mnie mieć w swojej kadrze, gdyż cechuje mnie doświadczenie, a przede wszystkim profesjonalizm.
Na swym koncie posiadam wiele sukcesów od strony zamawiającego, jak i od strony wykonawcy. Zarządzałam dużym przetargiem na wielomilionową kwotę dotyczącą usługi powiązanej z IT w transporcie aglomeracyjnym, prowadziłam negocjacji z Europejskim Bankiem Inwestycyjnym wraz z lokalnym operatorem komunikacji miejskiej na potrzeby zawartej umowy. Brałam udział w przygotowywaniu wybudowania (na zasadzie zaprojektuj i wybuduj) dużej inwestycji.
Występuję jako biegły sądowy przy badaniu prawidłowości i zasadności postępowań o zamówienia publiczne na zlecenie np. urzędu państwowego powołanego do stania na straży praworządności.

Reprezentowałam instytucje w Krajowej Izbie Odwoławczej przy wniesionym odwołaniu.
Pozyskiwałam dla sektora małych i średnich przedsiębiorstw kontrakty, między innymi w szpitalach. Przygotowywałam projekty regulaminów dla instytucji gdzie zostały wdrożone z sukcesem.

Jestem autorką publikacji w magazynie na terenie Polski w piśmie branżowym oraz na swym blogu. Prowadzę również cyklicznie na zaproszenie wykłady dla studentów na Uniwersytecie Ekonomicznym w Poznaniu.

Posiadam:

- doświadczenie w zarządzaniu działem zamówień publicznych
- doświadczenie w zarządzaniu zespołami przetargowymi
- doświadczenie w strategicznych postępowaniach, np. dialog konkurencyjny
- doświadczenie w nadzorze komisji przetargowych
- doświadczenie w prowadzeniu profesjonalnych negocjacji
- doświadczenie w przeprowadzaniu szkoleń
- doświadczenie w doradztwie prawnym z zakresu Prawa zamówień publicznych

Komentarze 0 skomentuj »
Musisz być zalogowany, aby publikować komentarze.
Dziękujemy za wizytę.

Cieszymy się, że odwiedziłeś naszą stronę. Polub nas na Facebooku lub obserwuj na Twitterze.