Serwis używa plików cookies, aby mógł lepiej spełniać Państwa oczekiwania. Podczas korzystania z serwisu pliki te są zapisywane w pamięci urządzenia. Zapisywanie plików cookies można zablokować, zmieniając ustawienia przeglądarki. Więcej o plikach cookies możesz przeczytać tutaj.

Blogerzy więcej

Mały złego początek…

FED amerykański bank centralny podniósł w ubiegłym tygodniu Fed Funds Rate z przedziału 0,25% – 0,5% do przedziału 0,5% – 0,75%. Niby niewiele. A dla nas zapowiedź zatrzymania naszej modernizacji.

Mały złego początek…
źródło: Flickr CC 2.0

Na wykresie poniżej, rosnąca Fed Funds Rate, to ten niebieski kawałek linii, który pojawił się w dolnym prawym rogu wykresu:

Źródło: FED, ECB, NBP

Tak niewiele. Ale dla nas znaczy bardzo dużo. Za każdym razem, gdy w ostatnim półwieczu Fed przez dłuższy czas podnosił stopy procentowe, u nas kończyło się kryzysem społecznym i gospodarczym:

Źródło: FED, daty kryzysów własny dopisek

Polska gospodarka ze względu na swój półperyferyjny charakter jest w dużym stopniu uzależniona od zewnętrznej koniunktury i posiada małe możliwości mitygowania transmisji negatywnych szoków gospodarczych do naszej gospodarki.

Nie znaczy to, że nasza gospodarka zawali się jutro. Po prostu rośnie ryzyko, że w przeciągu kilkunastu kwartałów inwestycje, konsumpcja i wzrost finansowane coraz wyższym zadłużaniem (patrz wykres poniżej) okażą się niemożliwe do utrzymania.

Źródło: GUS, NBP, ZUS, Eurostat

Głównym problem Polski jest brak własnego kapitału, średnia atrakcyjność Polski jako miejsca lokowania kapitału oraz wysoki i rosnący poziom długu. Jesteśmy biedni i uzależnieni od zewnętrznego finansowania. Z długu powinniśmy korzystać, ale rozsądnie.

Niestety jak widać na powyższym wykresie czy Polską rządził AWS, SLD, PO czy PiS dług rósł. Niechlubną innowacją rządów PO było zdemolowanie ustawowych ograniczeń zadłużania i podważenie wiarygodności konstytucyjnych ograniczeń zadłużania poprzez zmiany definicji długu oraz dwa rozbiory OFE. Rząd PiS kontynuuje zadłużanie Polski, a możliwe, że kontynuował będzie rozbiory OFE. Przyrost długu do tej pory dość tani, w ciągu kilkunastu kwartałów może stać się drogi. Może wymusić konieczność podwyższania podatków i cięcia wydatków na konsumpcje oraz inwestycje. Podwyższy temperaturę sporów politycznych, co utrudni stabilizację gospodarki

Problemem jest również wysoki udział kredytów walutowych w portfelach trzech czy czterech banków. Gdy na wartości tracić zacznie złoty, trzy lub cztery banki z wysokim udziałem kredytów walutowych mogą okazać się niewypłacalne. Mamy całkiem nieźle skapitalizowany bankowy fundusz gwarancyjny. Ale ważnym pytaniem będzie nie tylko, czy starczy w nim środków i koniecznie będzie sięgnięcie po środki publiczne, ale również wpływ ewentualnej niewypłacalności banków na zaufanie obywateli do banków. W Grecji ostatecznie banki i państwo rozłożyło wyciąganie pieniędzy z banków przez Greków.

Na razie na światowych rynkach panuje historycznie niski koszt pożyczania:

Źródło: FED

Nasz koszt pożyczania też jest niski:

Źródło: Eurostat

Ale niestety od dwóch lat rynki finansowe patrzą coraz ostrożniej na Polskę. Od dwóch lat rośnie różnica pomiędzy kosztem pożyczania przez Polskę, a inne państwa. Poniżej widzisz różnice kosztu pożyczania pomiędzy Polską a Niemcami oraz Polską a Czechami:

Źródło: Eurostat

Czy jest się czym przejmować? Tu i teraz nie ma powodu do strachu. Natomiast za kilkanaście kwartałów prawdopodobnie zbiegać się będą rosnący koszt finansowania długu oraz nasze wewnętrzne nierównowagi, co może doprowadzić do niewypłacalności państwa w stylu greckim. Jeśli zewnętrzne otoczenie okaże się dla nas łaskawe to będziemy mieli stagnację w styl węgierskim.

Data:
Kategoria: Gospodarka
Tagi: #

Paweł Dobrowolski

Wirtualna szuflada - http://www.mpolska24.pl/blog/wirtualnaszuflada

Paweł Dobrowolski jest byłym Prezesem Zarządu Fundacji Obywatelskiego Rozwoju.

Jest absolwentem Wydziału Ekonomii Harvard University (Massachusetts, USA).

Był ekspertem Instytutu Sobieskiego. Członkiem Zarządu Polskiej Fundacji Rozwoju Oświaty.

Był pracownikiem Deutsche Morgan Grenfell i dyrektorem Warsaw Equity Holding oraz Trigon, pracował m. in. z prof. Sachsem.

Do jego zainteresowań naukowych należą: ekonomia polityczna reform, ekonomia instytucjonalna i behawioralna, ekonomia banku centralnego i polityka pieniężna, instytucje finansowe, wymiar sprawiedliwości, rynek radiowo-telewizyjny, prawo upadłościowe, fuzje i przejęcia, organizacja rynku (industrial organization), polityka antymonopolowa, fiskalne konsekwencje starzenia się społeczeństwa.

Od 1995 roku zajmuje się doradztwem gospodarczym. Zawodowo pomaga kupować i sprzedawać firmy,

Autor książki pt. „Podstawy Analizy Finansów Firm” wydanej nakładem Stowarzyszenia Księgowych w Polsce oraz kilkudziesięciu artykułów o bankowości centralnej, upadłości, mediach oraz gospodarce.
Pomysłodawca wprowadzenia w Polsce wysłuchania publicznego

Komentarze 0 skomentuj »
Musisz być zalogowany, aby publikować komentarze.
Swarco
Dziękujemy za wizytę.

Cieszymy się, że odwiedziłeś naszą stronę. Polub nas na Facebooku lub obserwuj na Twitterze.